ABD Başkanı Donald Trump'ın, yabancı bayraklı kargo gemilerinin ülke içindeki limanlar arasında yakıt ve diğer malları taşımasına izin veren kararı, ticaret verileri ve analistlere göre şu ana kadar Amerikan petrol arzı üzerinde kayda değer bir etki yaratmadı. Uzmanlar, ABD'li rafineriler ve nakliyecilerin yakıtı yurt dışına göndermekten daha fazla kar elde ettiğini belirtiyor.
Trump, geçen ay İran savaşı nedeniyle artan yakıt fiyatlarını düşürmek amacıyla, 17 Mart'tan itibaren 60 gün süreyle Jones Act kısıtlamalarını kaldırmıştı. Bu adımın, ABD'nin Meksika Körfezi kıyısından ülke içindeki diğer kıyı bölgelerine yakıt sevkiyatını artırması hedefleniyordu.
Ancak sevkiyat verileri, bu hamlenin ABD içindeki petrol akışını artırmadığını ortaya koydu. Bunun yerine, ABD yakıt ihracatı geçen ay rekor seviyeye ulaştı. Rafineriler, Meksika Körfezi'nden Asya ve Avrupa'ya daha fazla yakıt gönderirken, hatta geleneksel akış yönünü tersine çevirerek ABD Doğu Kıyısı'ndan Avrupa'ya ihracata başladı.
Jones Act, ABD limanları arasındaki taşımacılığı yalnızca ABD bayraklı gemilerle sınırlandırıyor. Bu tür gemilerin yetersizliği, Kaliforniya, Hawaii ve Meksika Körfezi rafinerilerine boru hattı bağlantısı olmayan diğer bölgelerde yüksek yakıt fiyatlarının nedenlerinden biri olarak görülüyordu.
Kpler verilerine göre, ABD limanları arasında ham petrol, rafine ürünler, biyoyakıtlar ve sıvı kimyasalların taşınması Mart ayında Şubat ayına kıyasla büyük ölçüde değişmeyerek günlük yaklaşık 1, 37 milyon varil seviyesinde kaldı. ABD'nin Meksika Körfezi'nden diğer kıyı bölgelerine yaptığı sıvı yakıt sevkiyatı ise Şubat'taki 826 bin varilden Mart'ta 770 bin varile geriledi.
Orta Doğu'daki savaş, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı ablukaya alması nedeniyle en çok Asya ve Avrupa petrol piyasalarını vurdu. Bu durum, söz konusu bölgelerdeki rafinerilerin düzenli tedarik kaynaklarını kaybetmesine yol açtı.
Avrupa'da dizel fiyatlamasında kullanılan gaz yağı vadeli işlemleri Pazartesi günü varil başına 200 doların üzerine çıkarken, ABD'deki referans ultra düşük kükürtlü dizel fiyatı 185 doların altında kaldı.
Gulf Oil baş enerji danışmanı Tom Kloza, "Kıtalar arasında inanılmaz arbitraj fırsatları varken, Meksika Körfezi'nden Kuzeydoğu'ya ürün taşıyacak gemilerin ne zaman bulunabileceğinden emin değilim" dedi.
Daha yüksek fiyatların yanı sıra, gemi sahipleri de ABD'den Asya'ya yapılan uzun mesafeli taşımacılıktan daha fazla gelir elde ediyor. Orta Doğu arzını kaybeden Asyalı rafineriler, ABD ham petrolünü ithal edebilmek için Atlantik havzasındaki gemilere daha yüksek teklifler veriyor.
Bu durum, ABD Meksika Körfezi tanker piyasasını daraltırken navlun ücretlerinin hızla yükselmesine neden oldu.
Kloza, "Jones Act muafiyetine rağmen gerçek bir tepki ya da sonuç görmüyoruz. Çünkü ABD bayraklı ya da yabancı bayraklı olsun, tüm taşımacılık ücretleri Mart sonunda fırladı" ifadelerini kullandı.